Wit taboe in kleurrijk Gronings ziekenhuis

Het idee om het ziekenhuis te voorzien van een flinke dosis kleur is afkomstig van Groninger Museum-directeur Kees van Twist. ‘In het Groninger Museum heeft iedere tentoonstellingsruimte een andere kleur. Omdat de kunstwerken dan beter tot hun recht komen, maar ook omdat je op die manier een omgeving op een heel ander manier beleeft’, vertelt Thiadens. ‘Waarom zou je zoiets niet in een ziekenhuis kunnen doen?’, opperde Van Twist. Met in het achterhoofd de helende werking die van kleuren uitgaat, werd besloten het plan van de museumdirecteur in de praktijk te brengen. Kunstenaar Peter Struycken, die ook verantwoordelijk is voor de kleuren op de museummuren, werd erbij gehaald om een kleurenpalet samen te stellen. Daaruit werden uiteindelijk achttien kleuren geselecteerd die straks op de muren, kozijnen, vloeren en patiëntenkasten zijn terug te vinden.

In het nieuwe gebouw draait het om het welbevinden van de patiënt, zegt Thiadens. ‘Het zal nooit leuk worden om in het ziekenhuis te liggen, maar we proberen wel zoveel mogelijk een omgeving te creëren waar je je op je gemak voelt. Oók als je ziek bent.’ Veel daglicht is, volgens de voorzitter, daarin van wezenlijk belang en daarom hebben alle patiënten straks een plekje bij het raam. ‘En omdat de ramen ook nog eens tot bijna aan de grond reiken, krijgen de patiënten van het Martini dertig procent meer zonlicht dan in een regulier ziekenhuisgebouw’, voegt de voorzitter toe. Voor mensen met hartaandoeningen is er bovendien aan de oostzijde van het gebouw, daar waar de meeste zon opkomt, een speciale plek gereserveerd. Zonlicht kan depressies voorkomen. Omdat daarmee de bloeddruk verlaagd, is deze plek bij uitstek geschikt voor hartpatiënten.

Niet alleen zonlicht, ook een goede nachtrust moet de patiënten van het Martini helpen er zo snel mogelijk weer bovenop te komen. Vandaar dat het gebouw grotendeels voorzien wordt van een tweede, geluidswerende glazen gevel. Hiermee slaat het ziekenhuis twee vliegen in één klap. ‘We zijn dan weliswaar behoorlijk wat geld kwijt aan ramenwassers’, grapt Thiadens, ‘maar we besparen door die tweede gevel wel enorm in de stookkosten.’ In combinatie met onder andere het gebruik van ondergrondse warmte- en koudebuffers valt de energierekening straks, als het nieuwe gebouw in gebruik is, 1,5 miljoen euro lager uit dan nu.

Inmiddels heeft het Martini zichzelf met het healing concept wereldwijd in de kijker gespeeld. Ziekenhuizen en wetenschappers uit onder andere Dubai en Sidney hebben al belangstelling getoond en Thiadens en consorten zijn dan ook al meerder malen gevraagd lezingen te geven. Vooral het feit dat het ziekenhuis als het ware ‘op de groei’ gebouwd is, gooit internationaal hoge ogen. Thiadens: ‘Al bij het ontwerp en de aanleg van de fundering is er rekening mee gehouden dat er in de toekomst wellicht extra ruimtes bij moeten komen. Hierdoor kan op een relatief eenvoudige manier, en zonder groot sloopwerk, als het ware een lade uit de ziekenhuis worden getrokken.’ Omdat een ziekenhuis gemiddeld maar een jaar of vijftien meegaat, maakt dit het gebouw voor toekomstige gebruikers ook extra interessant.

Als het ziekenhuis eind dit jaar klaar is moet het binnenterrein van het gebouw, waar het nu nog een grote modderpoel is, zijn omgetoverd tot een zogenoemde ‘healing garden’: een tuin met veel groen, bomen en waterpartijen. Bij de aanleg van de tuin, zo groot als een voetbalveld, wordt nauw samengewerkt met de Vereniging Natuurmonumenten. En ook met het Groninger Museum en FC Groningen heeft het ziekenhuis de handen inéén geslagen. Van het museum krijgt het Martini kunst in bruikleen en samen met de Groningse voetbalclub zullen allerlei ‘ontspannende’, zoals Thiadens het noemt, activiteiten worden georganiseerd. Wat voor activiteiten dat precies zullen zijn, wil hij nog niet kwijt.

Of patiënten door hun verblijf het kleurrijke, lichte helende gebouw straks ook sneller zullen genezen, durft Thiadens nog niet te zeggen. Een groot wetenschappelijk onderzoek moet over een jaar of twee antwoord op die vraag geven. Maar sneller beter of niet, voor Thiadens staat één ding nu al vast. ‘In ons toekomstige ziekenhuis zit je als patiënt in ieder geval beter in je vel.’